دکتر هومن کوکبی / بیماری ها / روماتیسم مفصلی چه علت و علائمی دارد؟

0 / 5. 0

۹ دقیقه
درمان-روماتیسم-مفصلی

روماتیسم مفصلی چه علت و علائمی دارد؟

آنچه می خوانید...

روماتیسم مفصلی یا آرتریت روماتوئید، جزو بیماری های التهابی محسوب می شود که درد، ورم و التهاب مفاصل بدن را به همراه دارد، همچنین معمولا برای مفاصل کوچک اتفاق می افتد. روماتیسم مفصلی یک نوع بیماری خود ایمنی (حمله سیستم ایمنی به بافت) است. وجود التهاب در مفاصل باعث داغی و تورم در نتیجه به محدود شدن حرکت منجر می شود. این مشکل در صورت بروز باید هرچه سریع تر رفع گردد، در غیر این صورت اگر درمان طولانی شود منجر به آسیب دین مفاصل (تخریب مفصل) می شود.

 

روماتیسم-مفصلی

 

روماتیسم مفصلی چیست؟

روماتیسم مفصلی، معمولا در بین زنان با گروه سنی 30 تا 50 سال شایع است. علائم روماتیسم مفصلی با بیماری های دیگر شباهت دارد که به منظور تشخیص دقیق و اشتباه نشدن با سایر بیماری ها  پزشک از روش عکس برداری و تست های آزمایشگاهی استفاده می کند.

آن دسته از افرادی که به روماتیسم مفصلی دچار هستند بیشتر در معرض بیماری های زیر قرار می گیرند.

  • پوکی استخوان
  • بیماری گوارشی
  • بیماری قلبی و عروقی

علت روماتیسم مفصلی

علت بروز روماتیسم مفصلی کاملا مشخص نیست، ولی اکثریت پزشکان علت اصلی آن را ضعف سیستم ایمنی می دانند.

روماتیسم می تواند منجر به درد، التهاب و تورم مفاصل شود اگر درمان آن سریعا انجام نشود، طولانی شدن آن منجر به بروز حالت مزمن بیماری می گردد.

در حالت طبیعی آنتی بادی هایی که سیستم ایمنی تولید می کند، به باکتری و ویروس ها حمله و در نهایت به مبارزه با عفونت ها بسیار کمک می کند. در صورتی که به بیماری روماتیسم مبتلا شده باشید، آنتی بادی ها توسط سیستم ایمنی به مفاصل فرستاده می شوند و آن جا به بافت اطراف مفصل حمله می کنند، این مورد باعث شده روی مفصل، با لایه های نازک سلول ها پوشانده شود که منجر به التهاب و سوزش می شود، در نهایت مواد شیمیایی را آزاد و به اطراف آسیب وارد می کند.

این قسمت ها عبارتند از:

  • غضروف: به بافت کشسان بین استخوان ها گفته می شود.
  • تاندون: به بافتی گفته می شود که متصل کننده استخوان به ماهیچه است.
  • رباط ها: بافتی که متصل کننده استخوان به غضروف است.

در پایان صحبتمان باید بگوییم که اگر نسبت به درمان روماتیسم دیر اقدام کنید یا اصلا آن را درمان نکنید، در نتیجه مواد شیمیایی می توانند به تدریج شکل مفصل و رباط ها تغییر دهند یا کاملا دچار تخریب کنند.

علائم روماتیسم مفصلی

روماتیسم مفصلی یک بیماری شایع در میان بانوان است که منجر به درد، تورم و التهاب مفصل می شود. از برخی از علائم روماتیسم مفصلی می توان به موارد زیر اشاره کرد.

  • حساسیت نسبت به لمس و فشار
  • خشکی مفاصل در روز که در با بی حرکتی این مشکل بیش تر احساس می شود.
  • احساس ضعف و خستگی مزمن
  • آسیب دیدن بافت های اطراف مفاصل
  • کاهش اشتها
  • داشتن درد مبهم در ناحیه عضلات
  • لنگ زدن حین راه رفتن
  • بروز کم خونی در فرد
  • تغییر شکل مفاصل
  • تب
بیشتر بخوانید
جراحی هالوکس والگوس چیست و چگونه انجام می شود؟

این بیماری مفاصل را در هر دو سمت بدن تحت تاثیر قرار می دهد، در حالت کلی از الگویی متقارن برخوردار است. اگر شما مچ سمت راستتان دچار آسیب دیدگی شده باشد در این صورت برای مچ چپ نیز علائم آن بروز می کند.

باید به این نکته اشاره کنیم که علائم بیماری روماتیسم مفصلی برای هر فرد کاملا متفاوت می باشد، همچنین ممکن است گاهی بیماری فعال و یا غیر فعال باشد و یا هرروز علائم متفاوتی داشته باشد.

انواع روماتیسم مفصلی

روماتیسم مفصلی انواع مختلفی دارد که عبارتند از:

  • آرتریت: علت اصلی بروز این بیماری حمله سیستم ایمنی به پوشش مفصل است، گاهی این بیماری می تواند برای فرد بسیار دردناک باشد، همچنین امکان تغییر شکل مفاصل و تخریب آن وجود دارد. شش ها، چشم ها، رگ های خونی و پوست تحت بیماری آرتریت قرار می گیرند. از نشانه ها و علائم این نوع روماتیسم زخم و سفت شدن مفصل زانو است.
  • نقرس: معمولا این بیماری در انگشت بزرگ پا ایجاد می شود، ولی نمی توان گفت عموما تنها به این مفصل است بلکه در مفاصل دیگر هم مشاهده می شود. اگر علائم این بیماری را نادیده بگیرد و درمان نکنید می تواند منجر به پیشرفت بیماری شود یا اینکه بخشی از پای خود را از دست دهید. نقرس باعث قرمز شدن، تورم و داغی مفصل می شود همچنین باید به این نکته اشاره کرد که کریستال های ایجاد شده در اثر افزایش اسید اوریک می تواند عملکرد کلیه ها را نیز مختل کند.
  • التهاب رگ: این نوع روماتیسم بسیار خطرناک است و می تواند منجر به مرگ شود البته باید اشاره کنیم که بسیار نادر می باشد. با التهاب رگ همراه است که منجر به کاهش جریان خون در رگ می شود که به آن ایسکمی (ischemia) می گویند. از علائم التهاب رگ می توان به لکه های قرمز، سرفه، تب، ضعف در اندام های مختلف بدن، زخم روی پوست یا برآمدگی های متنوع اشاره کرد.
  • لوپوس: این بیماری در سنین مختلفی اتفاق می افتد، تحقیقات نشان می دهد که درصد ابتلای خانم های جوان به این بیماری در مقایسه با آقایان بیشتر است. بیماری لوپوس می تواند منجر به حساسیت پوستی، تب، درد و سفتی مفاصل، خستگی، زخم دهان، بینی، پوست سر و اختلال در نفس عمیق می باشد.
  • سندروم شوگِرن: این بیماری خیلی شناخته شده نیست و بانوان بیشتر در معرض ابتلا به آن هستند ولی باید به این نکته اشاره کنیم که این سندروم در کودکان و مردان هم مشاهده شده است. تشخیص این بیماری سخت است و ممکن است با دیگر بیماری ها اشتباه گرفته شود. از علائم آن عبارتند از خشکی دهان، خستگی، خشکی واژن، درد مفاصل، مشکلات هاضمه و … می باشد.
بیشتر بخوانید
پارگی روتاتور کاف شانه چیست و چه درمان هایی دارد؟

درمان روماتیسم مفصلی

اگر به هر کدام از انواع روماتیسم مبتلا شدید به منظور درمان از داروهایی مانند ایبوپروفن و ناپروکسن که داروهای ضد التهاب استروئیدی و غیر استروئیدی هستند، استفاده می شود. مصرف این داروها می تواند در کاهش التهاب بسیار موثر واقع شود، کاهش بیش فعالی سیستم ایمنی با مصرف استروئید ها می باشد، پس در حالت کلی باید بگوییم که این دارو ها منجر به کاهش علائم بیماری می شود همچنین از تخریب بافت ها نیز جلوگیری می کند.

داروهای مختلفی نیز به منظور جلوگیری از فعالیت مخرب سیستم ایمنی وجود دارد، که برای زمانی استفاده می شود که داروهای استروئیدی به حل مشکل کمکی نکنند. مصرف داروهای سرکوب کننده با توجه به این که می توانند بسیار موثر باشند در مقابل از عوارض جانبی نیز برخوردار هستند، در حالت کلی بدن در مقابل عفونت خیلی خوب عمل نمی کند.

برای درمان بیماری نقرس می توان از داروی کلشیسین (کُلکریس) استفاده کرد در صورتی که حملات بیماری نقرس به بدن زیاد باشد در این صورت پزشک دارویی دیگر را تجویز می کند که منجر به حل شدن کریستال های ایجاد شده از طرف اسید اوریک می شود، که از راه ادرار خارج می شود.

درمان خانگی روماتیسم مفصلی

درمان های خانگی نیز می توانند منجر به درمان روماتیسم مفاصل شوند، ولی قبل از اینکه بخواهید درمان خانگی را شروع کنید حتما با پزشک خود در این خصوص صحبت کنید.

  • گرما و سرما: سرما می تواند منجر به کاهش تورم التهاب شود که این کار با استفاده از کیسه یخ انجام می شود و شما باید 15 دقیقه روی ناحیه ای که درد دارد قرار دهید. ولی حتما به این نکته توجه کنید که به هیچ وجه این کار را بیش از اندازه انجام ندهید. گرما هم می تواند برای کاهش درد بسیار موثر باشد، چرا که جریان خون را افزایش داده و در تسکین ماهیچه ها بسیار موثر است. در انجام این کار مراقب باشید که پوستتان نسوزد. از وان گرم می توانید به منظور آرام کردن مفاصل سخت استفاده کنید، البته که این کار برای بیماران قلبی، فشار خون بالا و افراد باردار به هیچ وجه مناسب نیست.
  • آهنربا درمانی: این روش درمان به مغناطیس درمانی نیز معروف است، که در آن از گردن بند، دست بند، پد ها و … به منظور درمان استفاده می کنند، معمولا از این روش درمان برای بیماران مبتلا به آرتروز استفاده می شود، در درمان افرادی که به آرتوروز لگن و زانو مبتلا هستند بسیار موثر است. همچنین باید گفت که جزء روش های درمانی جدید محسوب می شود.
  • نفس عمیق: زمانی که نفس عمیق می کشیم آرامشی را در خود احساس می کنیم چرا که گیرنده های استرسی که منجر به انقباض ماهیچه ها و بیشتر شدن درد شده خاموش می شوند. همچنین زمانی که شما نفس عمیق می کشید حواستان پرت می گردد.
  • ماساژ: جزء روش های قدیمی محسوب می شود که در تسکین درد بسیار موثر است، اما حتما به این نکته توجه کنید که قبل از انجام آن حتما با پزشک خود مشورت داشته باشید و برای ماساژ پیش کسانی بروید که درمان روماتیسم مفصلی انجام داده اند و حتما جای زخم های بدن خود را به فردی که قرار است که این کار را انجام دهد اطلاع دهید.
  • یوگا: این ورزش برای ذهن و بدن بسیار موثر است همچنین ترکیبی از ورزش های ملایم، تنفس، مدیتیشن می باشد. یکی از راه های آرامش بدن مدیتیشن می باشد، که چند دقیقه انجام آن می تواند نتایج فوق العاده ای روی بدن داشته باشد، طی انجام این کار حتما توجه داشته باشید که ذهنتان درگیر مسئله ای نشود و تنها برروی یک موضوع تمرکز کنید.
  • ورزش کردن: اگر در برنامه روزانه خود ورزش کردن را قرار ندادید حتما به برنامه خود اضافه کنید چرا که در کاهش درد های روماتیسم بسیار موثر است. ولی قبل از اینکه ورزش کردن را شروع کنید حتما با پزشک خود در این خصوص صحبت کنید تا شما را در انتخاب یک ورزش مناسب کمک کند. ورزش ها عبارتند از:
  • ایروبیک
  • شنا
  • پیاده روی
  • ورزش های قدرتی (تقویت ماهیچه های اطراف مفاصل)
  • انجام حرکات تعادلی (به منظور جلوگیری از افتادن)
  • حرکت دادن ماهیچه ها در جهت های مختلف
بیشتر بخوانید
آرتروز زانو چیست و چه علل و علائمی دارد؟

روماتیسم در چه سنی اتفاق می افتد؟

نمی توانیم سن خاصی را برای ابتلا به این بیماری در نظر بگیریم، چرا که می تواند حتی کودکان و نوزدان را درگیر خود کند.

علائم ابتلا به بیماری روماتیسم در کودکان و بزرگسالان بسیار متفاوت است، اما باید گفت که بعضی از روماتیسم ها هستند که در بین سن های مختلف مشترک است که شامل:

  • روماتیسم ستون فقرات
  • آرتریت روماتوئید

در پایان باید بگوییم که بعضی از روماتیسم ها هستند که تنها مختص به کودکان و نوزادان است.

 

 

دکتر هومن کوکبی

جراح و متخصص ارتوپدى

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *